Qara Yanvar
Türkçesi ile Kara Cumartesi veya halk deyimi ile Kara Ocak!
Tarihler 1990 yılının 19 ocağı 20 ocağa bağladığı gece Sovyet Sosyalistler Birliğinin Bakü’yü işgal etmesiyle gerçekleşen katliam…
Bu katliama kara ocak denmesinin sebebi Ermenistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyetinin artan toprak talepleri ile alakalıdır. Azerbaycan, bağımsızlığa giden yolda çok can kaybetti. En acı günlerinden biri de Sovyet ordusunun Bakü'ye tanklarla girerek, insanları katlettiği 20 Ocak 1990'da yaşandı. 1990 yılının ilk günlerinde Karabağ ve çevresinde Ermeni silahlı gruplarının Azerbaycan köylerine saldırıları ve tacizleri artmıştı. Buna tepki gösteren Azerbaycan halkı geniş kitleler halinde yürüyüşler, mitingler yaparak ‘ermeniler dışarı!’ diye sloganlar atmışlardır. Bunun üzerine Ermenistan’da bulunan Azerbaycanlıları misilleme olarak sürmüşlerdir.
13 Ocak 1990’da başlatılan Bakü Katliamını durdurmak için SSCB (Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği) ordusu Bakü’ye girerek isyanı kanlı bir biçimde bastırdı. Sovyet birlikleri , 20 Ocak 1990 tarihinde Ermenileri korumak iddiası ile Bakü’de 143 kişiyi katletti.
Sovyet Ordusunun sert müdahalesi Azerbaycan halkında büyük tepkilere sebep oldu. Bu bastırmayı protesto eden Azerbaycanlıları cezalandırmaktan öte, artan milliyetçi akımları ve bağımsızlık girişiminde bulunabilecek tüm Sovyet sosyalist Cumhuriyetine bir göz dağı niteliği taşıdı. Ancak bu taktik geri tepti ve Sovyetler yönetimi altındaki Azerbaycan’da, diğer Sovyet Cumhuriyetlerinde de olduğu gibi, milliyetçilik akımını ve bağımsızlık talebini hızlandırarak, Azerbaycan halkında Sovyet yönetiminin topluca reddine neden olmuş ve bağımsızlık hareketini hızlandırmıştır. Bu hareketle SSCB 'nin çöküşüde ayrıca hız kazandı.
30 Ağustos 1991 yılında Azerbaycan Cumhuriyetinin Devlet Bağımsızlığı Beyannamesini, 18 Ekim 1991 yılında Azerbaycan Cumhuriyetinin Devlet Bağımsızlığı Hakkında Anayasa Akti'ni kabul etmiştir.
Azerbaycan’ın bağımsızlık yolunda can vermiş, toprağa düşmüş tüm vatan evlatlarını hayırla yad ediyor. Hayatta bulunan gazilerimize şükranlarımızı sunup sağlıklı nice seneler diliyorum.
20.01.2026
